Lajme

Udhëtimi i prejardhjes nëpër Ballkan

Elita Qorraj (Demiri) është nga Gostivari. Ajo jeton prej vitesh në Australi, vend ku është martuar dhe tashmë është bërë nënë. Në kërkim të rrënjëve të saj dhe të familjes se nga e kanë prejardhjen, Elita në një bisedë me ne thekson se familjarisht kanë zbuluar që kanë lidhje me Aigai në Greqi – një nga qytetet më të rëndësishme të lashtësisë, i njohur si kryeqyteti i parë i Maqedonisë (Greqia Veriore) ku janë zbuluar varret mbretërore të dinastisë së Filipit II dhe Aleksandrit të Madh.

“Gjithmonë e kam ndjerë që historia jonë familjare fshihej shumë më thellë se sa tregimet që qarkullonin në familje. Pasi mora rezultatet e testit ndjeva një emocion të veçantë – ishte sikur një pjesë e identitetit tonë të dilte nga errësira,” tregon Elita Qorraj (Demiri).

Markerët Y-STR të babait të saj u krahasuan me një profil referencë të përgjithshëm të haplogrupit E1b1b1a1b2a – i vetmi linjë Y-DNA e identifikueshme që është gjetur në Varret Mbretërore të Aigait (konkretisht DEM3245 – Varrin I). Sipas Elitës, kjo ishte pika e parë që tregoi një lidhje të mundshme farefisnore me banorët e lashtë të rajonit.

Ajo sqaron:

“Haplogrupi i babait tim (E-Z16988, një degë e E-V13) dhe individi elitar i varrosur në Aigai me E-CTS11457 ndajnë një paraardhës të përbashkët nga linja mashkullore, por janë ndarë shumë kohë përpara vitit 400 p.e.s ndoshta mbi 2.000 vjet më herët.”

Më tej, Elita Qorraj (Demiri) jep sqarime të detajuara për këtë lidhje që shtrihet në një hark kohor prej mbi dy mijë vjetësh. Ajo ka ndërtuar edhe një hartë të rrugës migratore të haplogrupit të babait të saj ku shihet se si kjo linjë e lashtë ballkanike është degëzuar:

Këtu është harta që tregon migrimin dhe ndarjen e haplogrupit E-Z16988 dhe marrëdhënien e tij me:
•Individin e Varrit Mbretëror në Aigai DEM3245 (400 p.e.s.)
•Haplogrupin paraardhës E-CTS9320 (1250 p.e.s.) i lidhur gjithashtu me rajonin e Viminaciumit (Moesia Superior)

“Është interesante sepse kjo linjë gjenetike nuk është e zakonshme midis elitës maqedonase e cila zakonisht përfaqësohet nga haplogrupi R1b. Prania e E-V13 në këtë varr mund të sugjerojë origjinë nga Ballkani jugor ose ndikime ilire, paeoniane apo trakase që u përfshinë në shoqërinë maqedonase,” shpjegon Elita Qorraj (Demiri).

Identiteti i individit të varrosur në Varrin DEM3245 në Aigai (Vergina e sotme, Greqi) nuk është i konfirmuar me emër por sipas historianëve dhe arkeologëve, besohet se mund të ketë qenë:
•Një oficer i lartë ose fisnik nën Filipin II
•Një anëtar i familjes së gjerë mbretërore ose një shoqërues i mbretit
Sipas analizave gjenetike, linja atërore e babait të saj (E-Z16988) dhe linja e individit DEM3245 zbresin që të dyja nga një degë më e vjetër (E-CTS9320) e cila me shumë gjasë është formuar në Ballkanin qendror ose perëndimor. Ndarja midis dy linjave ndodhi rreth 1.500 deri në 2.000 vjet përpara vitit 400 p.e.s. çka do të thotë se paraardhësi i përbashkët i familjes së Elitës dhe i këtij individi mund të ketë jetuar në epokën e bronzit ose më herët, si pjesë e popullsive të lashta ballkanike.

Në fund të bisedës, Elita Qorraj (Demiri) thekson se ky zbulim nuk është thjesht një fakt i thatë gjenetik por një rrëfim i gjallë që i ka dhënë formë ndjesisë së përkatësisë. Ajo përmend edhe një detaj tjetër domethënës – që paraardhësi më i afërt i njohur nga epoka mesjetare prehet në Apoloni, mes gurëve që kanë parë perandori të lindin e të bien.

“Kur kupton se origjina jote endet nëpër shekuj nga brigjet e Aigait deri te heshtja e Apolonisë ndjen se je një fije e vogël në një tapet të madh historie. Nuk je më vetëm një vëzhguese e së shkuarës – je një trashëgimtare e heshtur e kujtesës së saj”.

Lajme

Netanyahu: Irani shënjestroi një nga djemtë e mi

Kryeministri izraelit, Benjamin Netanyahu, ka deklaruar se Irani është përpjekur të vrasë një nga djemtë e tij ndërsa informacioni për komplotin e dyshuar është mbajtur i fshehtë për disa muaj.

Netanyahu e bëri deklaratën gjatë një interviste telefonike me korrespondentin ushtarak të Channel 14, Noam Amir, duke e lidhur kërcënimin me nevojën për masa të vazhdueshme sigurie për familjen e tij.

“Irani shënjestroi një nga djemtë e mi. U përpoq të vriste një nga djemtë e mi. Kjo është arsyeja pse kjo siguri nuk është luks. Pa të, ata do të kenë sukses”, tha Netanyahu.

Kryeministri izraelit nuk bëri të ditur se cili prej dy djemve të tij, Yair apo Avner, ishte objektivi dhe nuk dha detaje mbi mënyrën apo kohën kur dyshohet se ka ndodhur komploti.

Netanyahu tha gjithashtu se kishte komunikuar me kreun e Shin Bet, David Zini, të cilit i kishte kërkuar që të sigurojë mbrojtjen e përshtatshme për çdo kandidat për postin e kryeministrit, veçanërisht në periudhën e fushatës zgjedhore.

Deklaratat vijnë në një kohë tensionesh të larta mes Izraelit dhe Iranit, ndërsa Netanyahu u bëri thirrje gjithashtu aktorëve politikë që të tregojnë përmbajtje gjatë fushatës.

Lajme

“Lotaria” / Prokuroria me 231 prova dhe 7 dëshmitarë kundër Grubit dhe 7 personave të tjerë

Me shoqërim policor, ish zëvendëskryeministri i parë, Artan Grubi, nga paraburgimi u soll sot në Gjykatën Penale të Shkupit për seancën e parë gjyqësore lidhur me lëndën për shpërdorim e 8.2 milionë eurove në Lotarinë Shtetërore.

Grubi i shoqëruar nga dy avokatët, Goce Ristevski dhe Vlladimir Donevski u ul në bankën e të akuzuarit, ndërsa për veprën që i ngarkohet, Kodi Penal parashikon prej 1 deri në 5 vjet burg.

Krahas tij, sot në seancë janë paraqitur edhe 6 të akuzuar të tjerë. Në afërsi të tij, është ulur Metodija Dimovski, ish sekretar i Qeverisë, por edhe të akuzuarit Skender Memeti, Bojan Janev, Fatmir Ramadanovski, Bashkim Avdi dhe Aleksandar Dimitrieski. Mungoi vetëm ish drejtori i Lotarisë Përparim Bajrami, i cili është i akuzuar i parë në këtë lëndë, por që mbetet në arrati prej dhjetorit të vitit 2024.

Megjithatë seancë e sotme zgjati shkurt, meqë organi i akuzës nuk ua ka dorëzuar palëve provat. Për këtë, prokurorët e lëndës Daniel Kocev dhe Aleksandar Davçevski kishin përgatitur tetë pako me prova, të cilat i morën avokatët e të akuzuarve. Siç shpjeguan prokurorët, ata posedojnë listë me 231 prova materiale, të cilat thanë se do t’i prezantojnë brenda një seance gjyqësore, ndërsa ato verbale, respektivisht dëshmitë e 7 dëshmitarëve për 2 deri në 3 seanca, ndonëse kjo nuk mund të përcaktohet pasi do të varet edhe nga numri i pyetjeve të kryqëzuara nga ana e avokatëve të mbrojtjes.

Meqenëse mbrojtja nuk ka pasur mundësi të përgatitet për shkak se nuk i ka pasur provat, gjykatësja e lëndës Biljana Shuplinovska – Jovevski u dha dy javë kohë, respektivisht caktoi seancën e radhës për më 7 shtator. Deri atëherë, avokatët duhet t’i studiojnë provat e Prokurorisë, të përgatisin mbrojtjen dhe të dorëzojnë listë të tyre me prova.

Njëkohësisht, gjyqtarja në pajtim me palët caktoi dinamikën e gjykimit për periudhën e ardhshme, e cila sipas terminëve do të jetë mjaftë e ngjeshur. Gjatë muajit shtator, do të mbahen 6 seanca gjyqësore, ndërsa 7 të tjera janë caktuar në tetor.

Sipas Prokurorisë, Artan Grubi dhe 7 persona të tjerë akuzohen se kanë “Keqpërdorur detyrën zyrtare” pasi kanë qenë pjesë e operacionit për furnizimin e VLT aparateve për lojëra elektronike të fatit, për nevojat e Lotarisë Shtetërore edhe pse të njëjtat asnjëherë nuk janë përdorur, pasi që Lotaria Shtetërore nuk ka të drejtë ligjore për organizimin e pavarur të lojërave elektronike të fatit. Prokuroria e zhvilloi hetimin për veprën penale “Mashtrim në shërbim” për të cilën parashihet dënim me burg prej 4 deri në 20 vjet burg, megjithatë propozim akuzën e dorëzoi për vepër tjetër penale që parashikon dënim më të butë, respektivisht prej 1 deri në 5 vjet burg. /Alsat.mk

Lajme

E dhimbshme: Ky është kosovari që vdiq në detin e Shëngjinit

Një 18-vjeçar nga Kosova ka humbur jetën në zonën e Kunes, në Shëngjin, ndërsa burime të Klankosova.tv bëjnë të ditur se i riu është identifikuar si Shpëtim Syla.

I riu është gjetur pa shenja jete në ujë. Ende nuk janë të qarta rrethanat e sakta të ngjarjes, ndërsa autoritetet po hetojnë nëse 18-vjeçari është mbytur gjatë qëndrimit në det apo ka pësuar arrest kardiak.

Trupi i pajetë është transportuar në morgun e Lezhës, ku pritet t’i nënshtrohet ekspertizës mjekoligjore. Ekspertiza pritet të ndihmojë në përcaktimin e shkakut të vdekjes./Klankosova.tv